Waarom duurzaam beleggen de nieuwe standaard is geworden
De financiële wereld bevindt zich in een fundamentele transitie. Waar beleggen voorheen uitsluitend draaide om het maximaliseren van financieel rendement, is er een groeiende beweging van beleggers die hun kapitaal willen inzetten voor een betere wereld. Duurzaam beleggen is niet langer een niche-activiteit voor een kleine groep idealisten; het is een volwaardige investeringsstrategie geworden die door zowel institutionele als particuliere beleggers wordt omarmd. In deze context spelen Exchange Traded Funds (ETF’s) een cruciale rol. Deze mandjes met aandelen of obligaties maken het mogelijk om met één transactie spreiding aan te brengen in bedrijven die hoog scoren op het gebied van milieu, mens en maatschappij.
In het kort: de essentie van duurzame trackers
- Duurzaam beleggen richt zich op bedrijven die positief bijdragen aan milieu, sociale aspecten en goed bestuur.
- ESG-scores zijn de belangrijkste maatstaf om de duurzaamheid van een ETF te beoordelen.
- Er zijn verschillende strategieën, variërend van het uitsluiten van wapens tot het selecteren van de absolute koplopers in een sector.
- Het rendement van duurzame ETF’s doet vaak niet onder voor traditionele fondsen, terwijl het risicoprofiel soms gunstiger is.
- Transparantie via de SFDR-wetgeving helpt beleggers om echt groene fondsen te onderscheiden van oppervlakkige varianten.
De kern van de zaak: ESG criteria ontleed
Om te begrijpen wat een ETF duurzaam maakt, moeten we kijken naar de zogenaamde ESG-criteria. Dit acroniem staat voor Environmental, Social en Governance. Deze drie pijlers vormen het fundament waarop bedrijven worden beoordeeld door gespecialiseerde dataleveranciers. Een duurzame ETF volgt meestal een index die alleen bedrijven opneemt met een minimale ESG-score of bedrijven die actief hun ecologische voetafdruk verkleinen.
Milieucriteria en de transitie naar netto nul
De E in ESG krijgt vaak de meeste aandacht. Hierbij wordt gekeken naar de impact van een bedrijf op de planeet. Denk aan de uitstoot van broeikasgassen, het waterverbruik, afvalbeheer en de bescherming van biodiversiteit. Voor een belegger die zich richt op duurzaam beleggen, is het essentieel om te kijken hoe een fonds omgaat met fossiele brandstoffen. Sommige ETF’s sluiten de oliesector volledig uit, terwijl andere kiezen voor bedrijven die binnen die sector het verst gevorderd zijn in de energietransitie.
Sociale aspecten en ethisch bestuur
De S en de G zijn minstens zo belangrijk voor de stabiliteit van een investering op de lange termijn. Sociale criteria kijken naar hoe een bedrijf omgaat met zijn werknemers en de gemeenschappen waarin het opereert. Onderwerpen als kinderarbeid, veiligheid op de werkvloer en diversiteit staan hierbij centraal. Governance richt zich op het bestuur van het bedrijf. Is er sprake van een eerlijke beloningsstructuur? Hoe transparant is de boekhouding? Bedrijven met een sterke governance score hebben historisch gezien minder kans op schandalen, wat weer gunstig is voor de belegger.
Verschillende strategieën binnen duurzaam beleggen
Niet elke duurzame ETF is hetzelfde. De manier waarop bedrijven worden geselecteerd, kan sterk variëren. Een veelgebruikte methode is negatieve screening, waarbij sectoren zoals tabak, wapens of kernenergie simpelweg worden uitgesloten. Dit wordt ook wel de uitsluitingsmethode genoemd.
Een meer geavanceerde aanpak is de best-in-class benadering. Hierbij worden bedrijven uit alle sectoren met elkaar vergeleken, en alleen de meest duurzame spelers binnen een specifieke industrie worden opgenomen. Dit betekent dat je soms toch een energiebedrijf in de portefeuille vindt, mits dit bedrijf binnen zijn eigen sector vooroploopt in verduurzaming. Voor de zeer bewuste belegger is er impact investing, waarbij het primaire doel is om meetbare positieve effecten op de wereld te realiseren, zoals het financieren van schone waterprojecten of duurzame landbouw.
Rendement en risico bij verantwoorde investeringen
Een veelgehoorde mythe is dat duurzaam beleggen ten koste gaat van het rendement. Uitgebreide analyses van de afgelopen jaren laten echter een ander beeld zien. In veel gevallen presteren duurzame indices gelijkwaardig aan of zelfs beter dan hun traditionele tegenhangers. Dit komt deels doordat bedrijven die duurzaamheid serieus nemen, vaak ook beter voorbereid zijn op toekomstige regelgeving en minder blootstaan aan juridische claims of reputatieschade.
Bovendien zorgt de focus op ESG voor een vorm van risicobeheer. Bedrijven die de milieuwetgeving negeren of hun personeel slecht behandelen, lopen een groter risico op operationele verstoringen. Door te kiezen voor duurzame ETF’s, filtert de belegger onbewust veel van deze risicofactoren uit zijn portefeuille. Dit betekent overigens niet dat er geen risico’s zijn; sectorconcentratie kan een rol spelen als een fonds zwaar leunt op bijvoorbeeld de techsector en fossiele brandstoffen volledig vermijdt.
Waakzaamheid geboden voor greenwashing
Met de groeiende populariteit van duurzaam beleggen is ook het fenomeen greenwashing toegenomen. Dit houdt in dat fondsaanbieders een ETF groener presenteren dan deze in werkelijkheid is. Om dit tegen te gaan, heeft de Europese Unie de Sustainable Finance Disclosure Regulation (SFDR) ingevoerd. Fondsen worden hierbij gecategoriseerd in drie klassen:
- Artikel 6 fondsen: Deze fondsen hebben geen specifieke duurzaamheidsdoelstelling.
- Artikel 8 fondsen: Deze fondsen promoten ecologische of sociale kenmerken, ook wel lichtgroen genoemd.
- Artikel 9 fondsen: Deze fondsen hebben duurzaamheid als expliciete hoofddoelstelling, de donkergroene categorie.
Voor de kritische belegger is het raadzaam om verder te kijken dan de marketingnaam van een ETF en de onderliggende indexmethodologie te bestuderen in de Essentiële Beleggersinformatie (EBI).
Veelgestelde vragen over duurzame ETF’s
Zijn duurzame ETF’s duurder in termen van beheerkosten?
Over het algemeen zijn de kosten van duurzame ETF’s de afgelopen jaren sterk gedaald door de toenemende concurrentie. Hoewel de Total Expense Ratio (TER) soms iets hoger ligt dan bij de allergoedkoopste wereldwijde trackers, is het verschil vaak minimaal. De extra kosten worden meestal veroorzaakt door de data die nodig is voor de ESG-screenings.
Kan ik een volledig gespreide portefeuille opbouwen met alleen duurzame fondsen?
Ja, dat is tegenwoordig heel goed mogelijk. Er zijn duurzame varianten beschikbaar voor wereldwijde aandelen, obligaties uit opkomende markten en zelfs voor specifieke vastgoedfondsen. Door verschillende duurzame ETF’s te combineren, creëer je een brede spreiding over regio’s en sectoren zonder je principes op te offeren.
Wat is het effect van uitsluiting op de spreiding van mijn beleggingen?
Wanneer je kiest voor strikte uitsluiting, kan het aantal bedrijven in de ETF aanzienlijk kleiner zijn dan in een standaard index. Dit verhoogt de concentratie in bepaalde sectoren zoals technologie en gezondheidszorg. Het is belangrijk om te controleren of de ETF nog steeds voldoende spreiding biedt om grote schommelingen op te vangen.
Jouw kapitaal als instrument voor verandering
Duurzaam beleggen in ETF’s biedt een krachtige manier om vermogensopbouw te combineren met persoonlijke waarden. Door te kiezen voor transparante fondsen met een heldere ESG-strategie, draag je bij aan een kapitaalstroom die bedrijven dwingt om verantwoordelijker te opereren. Hoewel geen enkele belegging zonder risico is, biedt de focus op duurzaamheid een extra laag van analyse die in de moderne economie onmisbaar is geworden. Wie vandaag investeert met oog voor morgen, bouwt niet alleen aan een eigen financiële toekomst, maar ook aan de fundamenten van een gezonde en rechtvaardige wereld.